महाराष्ट्र राज्यातील शेतकऱ्यांसाठी सुरू केलेली ‘नमो शेतकरी महासन्मान निधी’ योजना ही त्यांच्या आर्थिक उन्नतीसाठी एक मोठा आधार बनली आहे. या योजनेअंतर्गत पात्र शेतकऱ्यांना तीन हप्त्यांमध्ये आर्थिक सहाय्य मिळते. सध्या शेतकरी वर्गामध्ये आठव्या हप्त्याबाबत प्रचंड उत्सुकता असून, निधी वितरणाची प्रक्रिया कधी पूर्ण होणार याबाबत चर्चा सुरू आहे.
या योजनेचे वैशिष्ट्य म्हणजे ती केंद्र सरकारच्या पीएम-किसान योजनेशी संलग्न आहे, त्यामुळे दोन्ही योजनांमधील समन्वय राखणे आवश्यक बनते. या लेखात या योजनेची टप्प्याटप्प्याने माहिती, आठव्या हप्त्याची संभाव्य तारीख, विलंबाची कारणे आणि शेतकऱ्यांनी घ्यावयाची काळजी याबाबत सविस्तर माहिती दिली आहे.
राज्य सरकारची ही योजना केवळ महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांसाठी असली तरी, तिचा पीएम-किसान योजनेशी घनिष्ठ संबंध आहे. केंद्राच्या पोर्टलवरून पात्र लाभार्थ्यांची यादी उपलब्ध होत असल्यामुळे राज्य सरकार याच यादीच्या आधारे शेतकऱ्यांना लाभ देते. यामुळे दोन्ही योजनांमधील पडताळणी प्रक्रिया योग्य आणि पारदर्शक ठेवली जाते. शेतकऱ्यांनी यामध्ये घाई न करता संयम बाळगणे आवश्यक आहे, कारण सरकारी यंत्रणा निधी हस्तांतरणापूर्वी सर्व तांत्रिक व कागदपत्रांची पडताळणी करते.
निधी वितरणाची टप्प्याटप्प्याने प्रक्रिया
नमो शेतकरी महासन्मान निधी योजनेचा निधी तीन टप्प्यांमध्ये वितरित केला जातो. पहिल्या टप्प्यात केंद्र सरकार पीएम-किसान योजनेचा हप्ता देशभरातील पात्र शेतकऱ्यांच्या खात्यात जमा करते. यावर्षी १९ नोव्हेंबर रोजी २१ वा हप्ता म्हणून २,००० रुपये थेट खात्यात जमा झाले आहेत. ही प्रक्रिया संपूर्णपणे डिजिटल असल्याने भ्रष्टाचार किंवा मध्यस्थीची शक्यता नसते.
HSRP Alert 2025: मुंबई, पुणे, नागपूरसह राज्यातील एक कोटी वाहनांवर होणार कारवाई…
दुसऱ्या टप्प्यात महाराष्ट्र शासन केंद्राच्या पोर्टलवरील लाभार्थींची अद्ययावत यादी डाउनलोड करते. या यादीतील प्रत्येक नावाची काळजीपूर्वक पडताळणी केली जाते. e-KYC पूर्ण आहे का, आधार लिंकिंग योग्यरित्या झाले आहे का, NPCI मॅपिंग पूर्ण आहे का आणि पेमेंट स्टेटस योग्य आहे का याची तपासणी केली जाते. केंद्राच्या योजनेचा लाभ न मिळाल्यास राज्य योजनेचाही लाभ मिळत नाही.
तिसऱ्या टप्प्यात सर्व पडताळणी यशस्वीरीत्या पूर्ण झाल्यावर राज्य शासन हप्त्याला मंजुरी देते. त्यानंतर पात्र शेतकऱ्यांच्या खात्यात थेट निधी जमा होतो. अनेक प्रशासकीय पायऱ्या असल्यामुळे केंद्राचा हप्ता मिळताच राज्याचा हप्ता तत्काळ मिळत नाही. काही दिवस प्रतीक्षा करावी लागते.
आठवा हप्ता कधी जमा होण्याची शक्यता?
मागील अनुभव आणि प्रशासकीय प्रक्रियेचा वेग पाहता, नमो शेतकरी महासन्मान निधी योजनेचा आठवा हप्ता २० डिसेंबर २०२५ च्या आसपास पात्र शेतकऱ्यांच्या खात्यात जमा होण्याची शक्यता आहे. सामान्यतः e-KYC आणि इतर पडताळणी व्यवस्थित असल्यास ८ ते १० दिवसांत पैसे जमा होतात. मात्र सर्व्हर डाऊनटाइम, तांत्रिक अडचणी, जिल्हास्तरीय विलंब किंवा पडताळणीतील चुका असल्यास कालावधी १२ ते १५ दिवसांपर्यंत वाढू शकतो.
हप्ता अडकण्याची प्रमुख कारणे
काही शेतकऱ्यांच्या खात्यात हप्ता वेळेवर न येण्याची काही सामान्य कारणे खालीलप्रमाणे आहेत:
– e-KYC पूर्ण न केलेली किंवा चुकीची
– आधार-बँक लिंकिंग मध्ये विसंगती
– NPCI मॅपिंग पूर्ण न केलेली
– पीएम-किसान यादितून नाव वगळले जाणे
– बँक खाते निष्क्रिय असणे
– बँक खाते क्रमांक किंवा नावात चूक
– तांत्रिक त्रुटी किंवा सर्व्हर समस्या
ही कारणे टाळण्यासाठी शेतकऱ्यांनी नियमितपणे आपली स्थिती तपासणे आवश्यक आहे.
शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाच्या सूचना
योजनेचा लाभ वेळेवर मिळण्यासाठी काही बाबींची विशेष काळजी घ्यावी. प्रथम, पीएम-किसान पोर्टलवरील आपला दर्जा नियमितपणे तपासावा आणि कोणतीही चूक असल्यास तत्काळ दुरुस्ती करावी. दुसरे म्हणजे, मोबाईल नंबर नेहमी कार्यरत असावा, कारण सर्व सूचना एसएमएसद्वारे मिळतात. तिसरे, महाडीबीटी आणि पीएम-किसान पोर्टलवर वेळोवेळी भेट देऊन आपल्या नोंदी योग्य आहेत का हे पाहावे.
तसेच, बँक खात्यात काही काळ व्यवहार न केल्यास ते निष्क्रिय होऊ शकते. त्यामुळे नियमितपणे व्यवहार चालू ठेवणे किंवा बँकेत जाऊन खाते सक्रिय करून घेणे आवश्यक आहे. कोणत्याही समस्येसाठी तालुका किंवा जिल्हा कृषी कार्यालयाचा संपर्क साधणे योग्य ठरेल. अधिकृत स्रोतांवरच विश्वास ठेवावा आणि अफवांपासून दूर राहावे.
नमो शेतकरी महासन्मान निधी योजना ही शेतकऱ्यांसाठी अत्यंत उपयुक्त योजना आहे. आठवा हप्ता डिसेंबर महिन्याच्या सुमारास मिळण्याची शक्यता असून पात्र सर्व शेतकऱ्यांना हा लाभ मिळणार आहे. मात्र e-KYC, आधार-बँक लिंकिंग, NPCI मॅपिंग आणि खाते सक्रियता या सर्व प्रक्रियांची पडताळणी योग्य प्रकारे झाली पाहिजे. शेतकऱ्यांनी संयम ठेवून वेळोवेळी आपली स्थिती तपासत राहणे आवश्यक आहे.
महत्वाची माहिती पाहण्यासाठी येथे क्लिक करा